Szkolenia internetowe dla dietetyków Paleta Diet

Blog

dr n. o zdr. Patrycja Kłósek
Stres psychologiczny jako czynnik predysponujący do powstawania otyłości.

Rozwój cywilizacji i uprzemysłowienie świata sprawiło, iż styl życia ludzi uległ zmianie. Mniejsza aktywność fizyczna, dłuższy czas pracy, spożywanie wysokokalorycznych posiłków, jedzenie w pośpiechu to tylko kilka podstawowych przyczyn ryzyka przyrostu masy ciała.

Otyłość stała się chorobą cywilizacyjną i pomimo ciągłego rozwoju nauk medycznych nie znamy jednego prostego schematu leczenia. Zgodnie z aktualnym stanem naszej wiedzy najrozsądniejszym rozwiązaniem jest stosowanie diety ubogoenergetycznej pod kontrolą dietetyka, edukacja pacjentów z zakresu zasad prawidłowego żywienia oraz zwiększenie aktywności fizycznej- jednym słowem zmiana stylu życia. Jednak nie każda kuracja odchudzająca może być zakończona sukcesem. Na efekty procesu redukcji masy ciała wpływają także czynniki psychologiczne takie jak dobra współpraca dietetyka i pacjenta, zaangażowanie osoby otyłej w proces odchudzania, jej motywacja, znaczenie ma także wsparcie otoczenia oraz umiejętność radzenia sobie ze stresem psychologicznym.

Sytuacje stresogenne mogą wpływać na rodzaj i ilość spożywanych pokarmów, regulację łaknienia oraz motywację do odchudzania co wpływa bezpośrednio na efekty leczenia dietetycznego.

Stres może stanowić podłoże pojawienia się nieprawidłowych nawyków żywieniowych i być czynnikiem biorącym bezpośredni udział w przyroście masy ciała. Bardzo ważne jest poznanie wszystkich czynników stresogennych, mogących wpływać na pacjenta. Dietetyk powinien znać podstawowe schematy współpracy z osoba otyłą narożną na stres w życiu codziennym. Dzięki temu można uniknąć negatywnego wpływu tego czynnika na końcowy wynik terapii i na czas jej trwania. W Polsce nie jest jeszcze popularna profilaktyka otyłości. Do gabinetów dietetycznych trafiają osoby z istniejącą już nadwagą lub otyłością i towarzyszącymi chorobami współistniejącymi. Do wizyty motywuje ich redukcja masy ciała.

W procesie patogenezy otyłości bierze udział wiele czynników, w ostatnich czasach coraz większą uwagę poświęca się także faktorom psychologicznym. Stres psychologiczny jest powszechnie znanym pojęciem i kojarzony jest z przykrymi doświadczeniami. Zazwyczaj rozumiany jest jako negatywny bodziec wpływający na nasze życie. Często doświadczany jest przez nas w ważnych życiowych wydarzeniach, nie tylko negatywne bodźce są dla nas źródłem stresu. Jako pierwszy w medycynie stres zdefiniował Hans Hugon Selye- specjalista z dziedzin endokrynologii i fizjologii człowieka. Selye poświęcił wiele lat swojej pracy naukowej temu zagadnieniu. Traktował on stres jako złożone zjawisko zmian fizjologicznych zachodzących w żywym organizmie. Zauważył on, że to nie tylko same czynniki zewnętrze możemy nazywać stresem. Powyższe zmiany wpływając na homeostazę, zaburzają wiele mechanizmów życiowych. Selye jako pierwszy z naukowców odkrył, że istnieją powiązania miedzy szeregiem chorób somatycznych, a nieumiejętnym radzeniem sobie w sytuacjach stresujących. Dziś stres w medycynie definiowany jest jako złożoność bodźców i reakcji, który prowadzi do pobudzenia psychologicznego i fizjologicznego organizmu.

Stres można także definiować w zależności od punktu widzenia na 3 sposoby:

  • jako bodziec, który może wywołać u nas napięcie i silne emocje
  • jako reakcję, która jest psychologiczną lub fizjologiczną odpowiedzią organizmu
  • jako proces lub transakcje, traktujący stres jako relację organizmu z jego otoczeniem.

Od naszych indywidualnych cech i zdolności przystosowawczych zależy jak poradzimy sobie w sytuacjach stresujących. Normaa S. Endler i James D.A. Parker opracowali i zdefiniowali sposoby radzenia sobie ze stresem i stworzyli kwestionariusz The Coping Inventory for Stressful Situations (CISS). Zawiera on 48 pytań opisujących różne sytuacje stresujące. Zadaniem badanego jest określenie jak zazwyczaj sobie radzi w danej sytuacji. Dzięki temu można wyróżnić trzy podstawowe style radzenia sobie ze stresem: skoncentrowany na zadaniu, na emocjach i na unikaniu. Styl skoncentrowany na zadaniu polega na aktywnym rozwiązywaniu problemów, poprzez planowanie działań i rozwiązań. Poprzez ten styl sami przez swoje zachowania chcemy wpłynąć na sytuację stresującą. Jest to najlepsza metoda walki ze stresem.

Autor:

dr n. o zdr. Patrycja Kłósek

Przeczytaj kolejne artykuły naszego eksperta