Szkolenia internetowe dla dietetyków Paleta Diet

Blog

mgr Donata Krawczyk
Nadciśnienie tętnicze- wytyczne dotyczące zmiany stylu życia

Ponad 1 miliard ludzi na świecie choruje na nadciśnienie tętnicze. Szacuje się, że jeśli nie będą wdrożone pewne zmiany w celu poprawy stylu życia, oraz w wyniku starzenia się społeczeństwa, liczba ta może wzrosnąć w zastraszającym tempie. Tym samym za ok 5 lat będzie wynosić ok 1,5 miliarda. W 2015 roku ok. 10 milionów zgonów było spowodowane nadciśnieniem tętniczym, które jest głównym czynnikiem ryzyka występowania choroby niedokrwiennej serca, zaburzeń rytmu serca czy niewydolności serca.

Do zalecanych zmian stylu życia, dzięki którym wykazano skuteczność w obniżeniu ciśnienia tętniczego zalicza się:

  • ograniczenie spożycia soli,
  • ograniczenie spożycia alkoholu,
  • zwiększone spożycie warzyw i owoców,
  • redukcja masy ciała,
  • systematyczna aktywność fizyczna
  • zaprzestanie palenia tytoniu.

Ta ostatnia zmiana jest bardzo istotna, ponieważ palenie papierosów ma znaczący wpływ na podniesienie ciśnienia tętniczego podczas całodobowego monitorowania. Porzucenie tego nałogu będzie miało korzystne odzwierciedlenie nie tylko w obniżeniu nadciśnienia tętniczego, ale również w zmniejszeniu ryzyka wystąpienia innych chorób sercowo naczyniowych czy nowotworów. To samo będzie tyczyło się ograniczenia w spożyciu alkoholu.

Istnieje związek między spożyciem soli, a wartością ciśnienia tętniczego. Wykazano iż, nadmierne spożycie sodu tzn. więcej niż 5 g/dobę, podnosi ciśnienia tętnicze i zwiększa ryzyko częstotliwości występowania nadciśnienia tętniczego.

Niestety wiele pacjentów ma ograniczoną wiedzą odnośnie zawartości soli w produktach spożywczych. Bardzo ważna jest edukacja pacjenta w temacie ograniczenia produktów, które zawierają duże ilości soli. Zmniejszenie jej spożycia na skalę całej populacji często jest zależne od stanowiska przemysłu spożywczego, rządów i całego społeczeństwa. Dzieje się tak, ponieważ aż 80% podaży soli pochodzi z produktów przetworzonych tzw. sól ukryta. Powinny zostać wdrożone pewne działania, aby zmniejszyć ilość dodawanej soli do niektórych produktów spożywczych.

Nadmierna masa ciała jest powiązana z występowaniem nadciśnienia tętniczego.

Jej zmniejszenie do zakresu normy wpływa na obniżenie ciśnienia tętniczego. Zalecane jest utrzymanie prawidłowej masy ciała u osób <60 lat (BMI 20-25kg/m2 ), u osób starszych te wartości będą nieco wyższe. Pożądane jest również utrzymanie obwodu talii u mężczyzn <94 cm, a u kobiet <80cm. Takie wartości są zalecane u osób zdrowych-bez stwierdzonego nadciśnienia tętniczego, aby zapobiec rozwojowi tej przypadłości. Natomiast u pacjentów z nadciśnieniem dążenie do spełnienia tych postulatów będzie skutkowało obniżeniem ciśnienia tętniczego.

Skuteczną dietą, która korzystnie wpływa na poprawę stanu zdrowia pacjentów jest dieta śródziemnomorska.

Zaleca się stosowanie zbilansowanej diety zawierającej dużo świeżych warzyw i owoców, roślin strączkowych, chudy nabiał i produkty mleczne, produkty pełnoziarniste dostarczające błonnika, nienasycone kwasy tłuszczowe-oleje roślinne, ryby. Należy również zwrócić szczególną uwagę na ograniczenie spożycia czerwonego mięsa i tłuszczów zwierzęcych typu (smalec, boczek).

Badania sugerują, iż regularny wysiłek fizyczny o charakterze aerobowym może korzystnie zapobiegać rozwojowi nadciśnienia tętniczego, ułatwić leczenie, a także zmniejszyć ryzyko śmiertelności.

Zaleca się min. 30 minutowy umiarkowany, ale i dynamiczny wysiłek fizyczny taki jak bieganie, jazda na rowerze, szybki spacer, pływanie, z częstotliwością 5-7 razy w tygodniu.

Przestrzeganie fundamentalnych zaleceń może zapobiegać lub opóźniać postępowanie nadciśnienia tętniczego i zmniejszyć jego ryzyko. Bardzo istotna jest skrupulatna zmiana zachowań żywieniowych i stylu życia, albowiem może to być wystarczające i prowadzić do opóźnienia lub braku konieczności wprowadzenia farmakoterapii u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym I stopnia.

Źródło: Williams B, Mancia G, Spiering W, et al. Wytyczne ESC/ESH dotyczące postępowania w nadciśnieniu tętniczym (2018). Kardiol Pol. 2019; 77(2): 71-159, doi: 10.5603/KP.2019.0018.

Autor:

mgr Donata Krawczyk

Przeczytaj kolejne artykuły naszego eksperta